دَرْس 54

Ğayr-i Munsarif

s. 118

Konu Anlatımı

Bu derste gayr-i munsarif (tam çekimsiz / iki hareke alan) isimler öğretilir. Bu, bazı isimlerin neden tenvin almadığını ve farklı harekelendiğini açıklayan önemli bir konudur. Munsarif ve gayr-i munsarif: • Munsarif (tam çekimli): Normal isim. Üç harekeyi de alır (ötre/üstün/esre) ve tenvin alabilir: رَجُلٌ، رَجُلًا، رَجُلٍ. • Gayr-i munsarif (çekimsiz): Bazı özel isimler.

Kelimeler

مُنْصَرِفmunsariftam çekimli (tenvin alan)

غَيْر مُنْصَرِفgayr-i munsarifçekimsiz (tenvin almayan)

تَنْوِينtenvîntenvin (çift hareke)

أَحْمَدAhmedAhmed (özel isim)

عُمَرÖmerÖmer

Örnek Cümle

ذَهَبْتُ إِلَى مَكَّةَ.Mekke'ye gittim. (مَكَّةَ üstün — gayr-i munsarif)

Konu Anlatımı (devamı)

Tenvin ALMAZ ve cerr (esre) yerine üstün (fetha) ile mecrur olur. Yani iki hareke ile yetinir. Gayr-i munsarif olan başlıca isimler: • Bazı özel isimler: أَحْمَد، عُمَر، إِبْرَاهِيم، عُثْمَان، يُوسُف. • Dişil özel isimler: فَاطِمَة، زَيْنَب، عَائِشَة، مَكَّة. • Belli kalıptaki kelimeler ve yer isimleri. Örnek: ذَهَبْتُ إِلَى مَكَّةَ (Mekke'ye gittim) — مَكَّةَ üstün ile (مَكَّةٍ değil), çünkü gayr-i munsariftir. Temel işaret: Bir özel isim tenvin almıyorsa ve harf-i cerden sonra esre yerine üstün alıyorsa, o gayr-i munsariftir. Bu konu, özel isimlerin doğru harekelendirilmesi için gereklidir; i'rabı sonraki derste detaylanır.

Tüm Kelimeler

فَاطِمَةFâtımaFatıma

مَكَّةMekkeMekke

فَتْحَةfethaüstün

كَسْرَةkesraesre

عَلَمalemözel isim

Örnek Cümleler

هَذَا أَحْمَدُ.

Bu Ahmed'dir. (tenvinsiz)

سَلَّمْتُ عَلَى عُمَرَ.

Ömer'e selam verdim. (عُمَرَ üstün)

هَذِهِ فَاطِمَةُ.

Bu Fatıma'dır.

رَجُلٌ مُنْصَرِفٌ، عُمَرُ غَيْرُ مُنْصَرِفٍ.

رَجُل munsarif, عُمَر gayr-i munsariftir.

İpuçları

Gayr-i munsarif isimler tenvin almaz.
Cerr (mecrur) durumunda esre yerine üstün (fetha) alır: إِلَى مَكَّةَ.
Bazı özel isimler gayr-i munsariftir: أَحْمَد، عُمَر، فَاطِمَة، مَكَّة.
Tenvin almayan ve esre yerine üstün alan isim gayr-i munsariftir.

Quiz

1.Gayr-i munsarif isimler için ne doğrudur?

Tenvin alırTenvin almazÜç hareke alırÇoğuldur

2.Gayr-i munsarif isim cerr durumunda hangi harekeyi alır?

Esre (kesra)Üstün (fetha)ÖtreSükûn

3.Aşağıdakilerden hangisi gayr-i munsarif bir isimdir?

رَجُلكِتَابعُمَربَيْت

4.'Mekke'ye gittim' nasıl ifade edilir?

إِلَى مَكَّةٍإِلَى مَكَّةَإِلَى مَكَّةُفِي مَكَّةٌ

5.Munsarif (tam çekimli) isim için ne doğrudur?

Tenvin almazTenvin alır, üç hareke alabilirSadece üstün alırÇekimsizdir

6.فَاطِمَة ismi hangi gruptandır?

MunsarifGayr-i munsarifBelirsizFiil

7.Gayr-i munsarif ismi tanımanın işareti nedir?

Çoğul olmasıTenvinsiz ve esre yerine üstün almasıDişil olmasıاَلْ alması

8.Cümle kur: Mekke'ye gittim.

9.Cümle kur: Bu Ahmed'dir.

Dersin tamamını açmak ve quiz çözmek için ücretsiz üye ol

Ücretsiz üye ol →

Dersin tamamını açmak ve quiz çözmek için ücretsiz üye ol

Ücretsiz üye ol →