دَرْس 32

Çoğul Alıştırmaları 3

s. 71 - 73

Konu Anlatımı

Bu ders, çoğul konusunun alıştırmalarının devamıdır. Tekil isimlerin çoğul yapılışı ve çoğul cümle kurma pekiştirilir. Çoğulun ana türlerine giriş (önizleme): • Salim çoğullar (kurallı): kelime gövdesi bozulmadan ek alır. – Müzekker salim: ـُونَ / ـِينَ eki → مُسْلِم → مُسْلِمُونَ (müslümanlar). – Müennes salim: ـَات eki → مُسْلِمَة → مُسْلِمَات (müslüman kadınlar).

Kelimeler

مُسْلِمُونَmüslimûnmüslümanlar (müz. salim)

مُسْلِمَاتmüslimâtmüslüman kadınlar (müe. salim)

كُتُبkütübkitaplar (كِتَاب çoğulu)

أَوْلَادevlâdçocuklar (وَلَد çoğulu)

رِجَالricâladamlar

Örnek Cümle

اَلطُّلَّابُ فِي الْفَصْلِ.Öğrenciler sınıftadır.

Konu Anlatımı (devamı)

• Mükesser çoğullar (kırık): kelime gövdesi değişir → رَجُل → رِجَال، كِتَاب → كُتُب، وَلَد → أَوْلَاد. Çoğul cümle örnekleri: اَلطُّلَّابُ فِي الْفَصْلِ (öğrenciler sınıftadır), اَلْكُتُبُ عَلَى الْمَكْتَبِ (kitaplar masanın üstündedir). Cansız çoğulların önemli kuralı (giriş): Akılsız (cansız/eşya) çoğullar, dilbilgisinde tekil DİŞİL gibi muamele görür. Örnek: اَلْكُتُبُ جَدِيدَةٌ (kitaplar yenidir — جَدِيدَة dişil tekil). Bu, sonraki derslerde detaylanır. Bu alıştırmalar tekil-çoğul dönüşümünü ve çoğul cümle kurmayı pekiştirir.

Tüm Kelimeler

سَالِمsâlimkurallı (çoğul)

مُكَسَّرmükesserkırık (çoğul)

فَصْلfaslsınıf

أَبْوَابebvâbkapılar (بَاب çoğulu)

أَقْلَامaklâmkalemler (قَلَم çoğulu)

Örnek Cümleler

اَلْكُتُبُ عَلَى الْمَكْتَبِ.

Kitaplar masanın üstündedir.

مُسْلِم → مُسْلِمُونَ

müslüman → müslümanlar (kurallı eril çoğul)

كِتَاب → كُتُب

kitap → kitaplar (kırık çoğul)

اَلْأَوْلَادُ فِي الْغُرْفَةِ.

Çocuklar odadadır.

İpuçları

Salim (kurallı) çoğul: müz. ـُونَ/ـِينَ, müe. ـَات eki alır.
Mükesser (kırık) çoğulda kelime gövdesi değişir: رَجُل→رِجَال.
كِتَاب→كُتُب, وَلَد→أَوْلَاد, بَاب→أَبْوَاب kırık çoğuldur.
Cansız çoğullar dilbilgisinde tekil dişil gibi davranır.

Quiz

1.Müzekker salim çoğul eki hangisidir?

ـَاتـُونَ / ـِينَـَانdeğişken

2.كِتَاب kelimesinin çoğulu hangisidir?

كِتَابَاتكُتُبكِتَابُونأَكْتِبَة

3.Kelime gövdesinin değiştiği çoğul türü hangisidir?

SalimMükesser (kırık)MüsennaTekil

4.وَلَد kelimesinin çoğulu nedir?

وَلَدَاتأَوْلَادوَلَدُونوِلْدَان

5.Müennes salim çoğul eki hangisidir?

ـُونَـَاتـِينَـَان

6.Cansız (akılsız) çoğullar dilbilgisinde nasıl muamele görür?

Eril çoğulTekil dişilİkilTekil eril

7.رَجُل kelimesinin çoğulu hangisidir?

رَجُلُونرِجَالأَرْجُلرَجُلَات

8.Cümle kur: Öğrenciler sınıftadır.

9.Cümle kur: Kitaplar masanın üstündedir.

Dersin tamamını açmak ve quiz çözmek için ücretsiz üye ol

Ücretsiz üye ol →

Dersin tamamını açmak ve quiz çözmek için ücretsiz üye ol

Ücretsiz üye ol →